Voorwielmotor Aikema: Een Chinese fabrikant van e-bike motoren

Je hebt ze vast wel zien staan: e-bikes met een motor in het voorwiel. Misschien twijfel je zelf over zo'n model.

Of je hebt er al een en vraagt je af wat er allemaal kan gebeuren. Aikema is een naam die je dan vaak tegenkomt. Een Chinese fabrikant die een hoop motoren levert voor e-bikes.

Het is niet zo'n hype-merk als Bosch of Shimano, maar ze zitten wel degelijk in de markt.

Laten we er eens goed induiken, zonder poespas.

Wat is een Aikema voorwielmotor eigenlijk?

Een voorwielmotor zit, zoals de naam al zegt, in de naaf van je voorwiel.

Aikema maakt deze motoren. Het is een compact geheel: de motor, de versnellingen en de spaken zitten in één voorwiel.

Dat ziet er meteen een stuk anders uit dan een gewone fiets. De motor is verborgen in de naaf, waardoor je soms een dikkere as ziet. In China produceren ze deze motoren op grote schaal. Ze zijn vaak te vinden in e-bikes van lagere prijsklassen of als losse motor voor een ombouwset.

Het is een simpele, effectieve manier om een fiets elektrisch te maken.

De werking is vrij rechttoe rechtaan. Zodra je begint met trappen, meet een sensor in de motor hoe hard je trapt. Dit kan via een trapsensor (die voelt hoeveel kracht je zet) of een rotatiesensor (die meet hoe snel je trapt).

De motor geeft dan direct vermogen aan het voorwiel. Je trekt als het ware je fiets mee.

Dat voelt soms een beetje vreemd, vooral als je hard optrekt of op een natte ondergrond rijdt.

De motor duwt je fiets naar voren, in plaats van dat hij je duwt vanuit het midden.

Waarom kiezen voor een Aikema motor?

Een Aikema motor is vooral een budgetkeuze. Als je een e-bike wilt voor weinig geld, is dit een optie.

Je kunt een complete ombouwset kopen voor zo'n €400 tot €800. Daarmee maak je je eigen fiets elektrisch. Dat is interessant voor mensen die al een goede fiets hebben, maar geen €2000 willen uitgeven aan een nieuwe e-bike. De aanschafprijs van een complete e-bike met een Aikema motor ligt vaak rond de €1000 tot €1500.

Dat is de budgetklasse. Je ziet ze ook vaak op elektrische bakfietsen of vouwfietsen. Waarom?

Omdat een voorwielmotor goedkoop is en weinig ruimte inneemt. Voor een bakfiets is het soms handig om de motor voor te hebben, zodat het achterwiel vrij is voor de zware lading.

Maar er zijn ook nadelen. De motor is zwaar, en dat gewicht zit precies waar je het niet wilt: vooraan. Dat maakt het sturen minder wendbaar.

Bovendien is de kans op een valpartij groter bij een val met het voorwiel. De motor kan dan vastlopen of beschadigd raken.

De kwaliteit van de versnellingen is vaak minder dan bij een Shimano of Bosch systeem. Je betaalt nu eenmaal minder, dus krijg je ook minder.

De kern van de motor: techniek en specificaties

Aikema motoren zijn er in verschillende vermogens. Veel modellen hebben een nominaal vermogen van 250 watt, wat de wettelijke limiet is in Europa.

Het piekvermogen kan hoger zijn, soms tot 500 watt of meer. Dat zorgt voor een korte, krachtige sprint. De koppel, oftewel het draaimoment, ligt meestal tussen de 30 en 40 Nm.

Dat is niet superkrachtig. Ter vergelijking: een Bosch Performance Line CX heeft 85 Nm.

Een Aikema motor moet je vooral zien als hulp bij het optrekken en het vlakke stuk, niet voor het beklimmen van steile heuvels.

De accu zit vaak op de bagagedrager. Dat is typisch voor budgetmodellen. Ze gebruiken lithium-ion cellen, met een capaciteit van meestal 300 Wh tot 500 Wh. Een 300 Wh accu geeft je een actieradius van ongeveer 40 tot 60 kilometer, afhankelijk van hoe hard je trapt en hoeveel wind je hebt.

De accu's zijn vaak los te kopen. Bij een revisie set hoort vaak ook een nieuwe accu.

Let op dat je een accu koopt met een goed BMS (Battery Management System). Dit systeem beschermt de cellen tegen overladen en diep ontladen. Een goed BMS verlengt de levensduur van je accu aanzienlijk.

Een specifiek detail is de besturing van de motor. Aikema gebruikt vaak een simpel display met een paar knoppen.

Je kunt kiezen uit een aantal standen: eco, tour, sport. Soms is er ook een walk-assist, een duwhulp als je naast de fiets loopt. De reactie van de motor is vaak wat minder smooth dan bij duurdere merken.

Je voelt soms een 'trek' of een 'stoot' als de motor aanslaat.

Dat went, maar het is iets om rekening mee te houden. De motor maakt over het algemeen meer lawaai dan een middenmotor. Een zoemend geluid is normaal.

Prijzen en modellen: wat kun je verwachten?

Je koopt een Aikema motor niet in een Gazelle-winkel. Je bestelt ze online, via sites die gespecialiseerd zijn in e-bike onderdelen of via Chinese marktplaatsen, waar je ook vaak een voorwielmotor van Yuyang King tegenkomt.

De sets zijn vaak compleet: motor in het wiel, accu, display, controller en de benodigde kabels. De prijs voor een dergelijk set ligt tussen de €400 en €800.

Dit is een stuk goedkoper dan een Bafang middenmotor set (rond de €1000-€1500). Je betaalt voor de motor, niet voor het merk of de service. Er zijn verschillende soorten Aikema motoren, maar je kunt ook kiezen voor een voorwielmotor van deze Chinese fabrikant. De 'ouderwetse' versies met een rotatiesensor zijn nog steeds te koop.

Deze meten alleen hoe snel je trapt, niet hoe hard. Dat geeft een minder natuurlijke ondersteuning.

Nieuwere modellen hebben een trapsensor. Die voelt de kracht die je zet en past de ondersteuning daarop aan. Dat voelt veel beter.

Als je een set koopt, let dan goed op welk type sensor het is. Een trapsensor is de moeite waard om iets meer voor te betalen.

De motor zelf is vaak een 'geared' motor. Dat betekent dat er een kleine versnelling in de naaf zit.

Hierdoor kan de motor compact blijven en toch een hoog toerental halen. Dit is handig voor het optrekken. Het nadeel is dat er bewegende delen in zitten die slijten.

De motor kan na verloop van tijd lawaaiiger worden of speling krijgen. De levensverwachting van een Aikema motor is lager dan die van een Bosch of Shimano. Reken op een jaar of 3 tot 5 jaar intensief gebruik, daarna is revisie of vervanging vaak nodig.

Praktische tips voor Aikema bezitters

Als je een fiets met een Aikema motor koopt of bouwt, let dan op een paar dingen. Ten eerste: het gewicht.

Probeer de fiets zo licht mogelijk te houden. Een zware accu op de bagagedrager maakt de fiets achterwaarts zwaar.

Dat is onhandig bij het optillen. Overweeg een lichtere accu of een accu in het frame (als dat past). Ten tweede: banden. Omdat de motor in het voorwiel zit, heb je goede grip nodig.

Kies voor banden met een grover profiel, zeker als je in de regen rijdt. Een lekke band is een crime om te plakken met die motornaaf.

Onderhoud aan een Aikema motor is minimaal, maar niet nihil. De kabels die van de motor naar de controller lopen, zijn kwetsbaar. Zorg dat ze netjes weggewerkt zijn en niet kunnen blijven haken. Controleer regelmatig de spaken.

Het gewicht van de motor en de krachten die hij levert, kunnen spaken laten breken.

Een gebroken spaak in een motorwiel is een groot probleem. Laat de spaakspanning nakijken door een fietsenmaker als je niet handig bent. Mocht er een foutcode op je display verschijnen, check dan eerst de kabels.

Een losse stekker is vaak de boosdoener. Als de motor niet ondersteunt, controleer dan of de accu goed is vastgeklikt en of de veiligheidsmagneet op de remhendel goed zit.

Werkt het nog steeds niet? Dan is het vaak een kwestie van controller of motor vervangen. Reparatie door een gewone fietsenmaker is soms lastig, omdat ze niet bekend zijn met dit merk.

Je bent vaak aangewezen op de verkoper of doe-het-zelf. Een andere tip: wees voorzichtig met water.

De motor is waterdicht volgens de specificaties (meestal IPX5), zoals bij een naafmotor van deze Chinese fabrikant, maar een directe straal water uit een hogedrukspuit is funest.

Rijd ook niet door diepe plassen. Water in de motor kan de lagers aantasten. Na een regenrit kun je het beste de motor even droogvegen.

Zo voorkom je roest en slijtage. Tot slot: geniet er van.

Het is een betaalbare manier om van fietsen te genieten. Het is niet de beste motor die er bestaat, maar het werkt. En dat is wat telt.